Een mens van water

Uit het hoofd van de rijzige gestalte springt een pruik van water op.

Plaats: Arlandaweg 88, Sloterdijk 
Opening: 4 september 2003
Kunstenaars: Maree Blok (1959) en Bas Lugthart (1955)
Materiaal watersculptuur: 150 koperen ringen waterleidingbuis, rubberisolatie en staal 
Hoogte: 7 meter
In het gebouw:
negen fotografische panelen met levensgrote foto’s van kletsnatte werknemers.

Het glanzende silhouet van de koperkleurige reus, ‘Een mens van water’, spiegelt in de glazen gevel van het gebouw. Uit het hoofd van de rijzige gestalte springt een pruik van water op. De waterpieken kletsen op de brede schouders. Een nat kleed valt, meeglijdend met de lijn van het lichaam, met spattend geweld het bassin in. De woelige waterspiegel zendt pareltjes op golfjes naar de rand van het bassin. Het water blijft het hele jaar door stromen.

'Een mens van water’ bestaat uit twee delen: de monumentale fontein buiten en negen fotografische panelen binnen het hoofdkantoor van de Gemeentewaterleiding Amsterdam. 

Kletsnatte mensen aan de muren

Binnen het gebouw, aan de muren van de gangen, hangen negen fotografische panelen. Het zijn foto’s van negen medewerkers van het waterleidingbedrijf, meer dan levensgroot afgedrukt, doordrenkt van water. Zij staan daar in doorweekte kleren, ongeveer in dezelfde houding als de watersculptuur buiten. Zij kijken de voorbijganger aan, een arm hangt langs het lijf, de andere houdt  een voorwerp vast dat bij haar of zijn functie past. Zoals de rol tekeningen van de bouwkundige, het zadel van de duinwachter of de antieke drukmeter van de technisch medewerkster. Meteen links bij de ingang hangt het eerste paneel met de foto van de portier, een vrouw in haar portierspak. Op elke verdieping hangen drie panelen in een regelmatig patroon, zij geven een doorsnee weer van de mensen die zich bezig houden met het maken van water.

150 jaar waterleiding

Wethouder Hester Maij woonde de feestelijke opening van het nieuwe hoofdkantoor bij, dat is ontworpen door architect Aat van Tilburg. Met een druk op de knop zette zij de fontein in werking.
De beeldend kunstenaars Maree Blok en Bas Lugthart kozen voor 150 ringen waterleidingbuis, omdat in 1853 de Amsterdammers voor het eerst drinkwater konden halen uit de fontein bij de Willemspoort. De eerste waterleiding vanuit de duinen was aangelegd door de Duinwater Maatschappij. Het waterleidingbedrijf werd in 1896 eigendom van de gemeente Amsterdam. De kunstenaars hebben een wals aangeschaft om de 800 meter buis te verwerken. De koperen cirkels hebben zij zelf gedraaid, precies op maat. De ringen zijn om een stalen binnenconstructie gelegd, die het beeld overeind houdt. Midden door het beeld loopt een buis, als een ruggengraat, daar wordt het water door naar boven gepompt. 
Maree Blok en Bas Lugthart wilden met het kunstwerk ook iets laten zien van de mensen die bij het waterleidingbedrijf werken. Zij kwamen op het idee om werknemers te fotograferen, doordrenkt van water. Veertig werknemers gingen onder de douche staan met kleren en al, voordat de kunstenaars hen op de foto zette. Blok en Lugthart kozen daaruit de 9 mooiste foto’s, die het best bij elkaar pasten. 

Kunstenaarsechtpaar

Maree Blok en Bas Lugthart wonen en werken in Onderdendam, even boven Groningen. Langzamerhand groeide hun werk naar elkaar toe. Het werd steeds moeilijker de ideeën gescheiden houden. Ze besloten het ontwerpen in een gezamenlijk proces te doen, eerst aarzelend, maar al snel merkten zij dat het samen bezig zijn inspireert. En met zijn tweeën durven zij meer risico te nemen, grotere opdrachten aan te nemen. Vanaf 1990 brengen zij hun werk uit onder een dubbele naam. 
Blok en Lugthart hebben aan de Akademie Minerva gestudeerd in Groningen, maar niet tegelijkertijd. Maree Blok koos schilderen en fotografie als richting en ging het laatste jaar van haar studie naar de Academie Minerva in Indonesië. Lugthart koos beeldhouwen en studeerde na Groningen aan de Academie des Beaux Arts te Bordeaux.
Het kunstenaarsechtpaar maakte verschillende monumentale fonteinen, zoals ‘Fonteinsculptuur’(1991) in het Noorderplantsoen in Groningen. Het kunstwerk ‘It Sil Heve’ is de laatste brug van de Elfstedentocht bij Tytsjerksteradiel in Friesland. 

 Literatuur en bronnen.

Gesprek met Maree Blok en Bas Lugthart.
Archief van de kunstenaars.
Waterstanden, jaargang 30, september 2003. Personeelsblad Waterleidingbedrijf Amsterdam.
Amstelodanum 1918, blz. 31.