Open boek

Twee halve cirkels liggen opengevouwen als een boek. In het midden springt een waterstraal op

Open boek

Naast de vijver, op het plein waar de Bordeauxrode en roze banken staan tussen de platanen, springt een fontein vrolijk op. Twee halve platte cirkels liggen opengevouwen als een boek. De ‘boekbladen’ steunen op halve bollen en worden gescheiden door een smal bassin. In het midden van het bassin springt de waterstraal op uit een zilveren buis en valt kletsend uiteen op de halve cirkels. De natte steen kleurt diep donkergrijs als het water het bassin in glijdt en kolkend verdwijnt. Het ‘open boek’ wijst naar de open verten over de grasvlakte van het Museumplein. Het smalle bassin ligt in het verlengde van een lange kaarsrechte zilveren lijn die diagonaal door het gras loopt en eindigt bij de voetgangersuitgang van de ondergrondse parkeergarage tegenover het Concertgebouw. Als het donker wordt licht de lijn hel op in het gras.

Masterplan van Andersson

In 1990 besloot de gemeente dat het Museumplein weer een plein moest worden waar Amsterdammers en toeristen prettig konden toeven en waar plaats was voor evenementen en culturele activiteiten. De Deense landschapsarchitect Sven Ingvar Andersson kreeg opdracht een masterplan te maken voor het plein. Zijn medewerker werd de Nederlandse stedenbouwkundige Stefan Gall van atelier Quadrat. Andersson en Gall ontwierpen op deze unieke open ruimte in Amsterdam een plein als een forum: een centraal plein waar publieke gebouwen omheen staan, een open ruimte waar zelfs de fiets omheen wordt geleid, een domein voor voetgangers en spelende kinderen.
Andersson had oorspronkelijk een speelser idee voor de fontein met de opengevouwen halve cirkels. De waterstraal in het midden van het ‘open boek’ zou een zilveren bol omhoog stuwen. De bol die met een ketting aan de stalen buis vast zat, zou voortdurend op de waterstraal huppelen. Dat ontwerp is niet doorgegaan omdat de uitvoering te gecompliceerd was en te kwetsbaar ten opzichte van de ‘ondernemende’ voorbijganger. 

Literatuur en bronnen

Gesprek met architect Sven Ingvar Andersson.
Blauwe kamer. Profiel 1/1993, tijdschrift voor landschapsontwikkeling en stedenbouw. Anja Guinée.
Ada Gravina, Van Museumterrein tot Museumplein. Uit Simulacrum, kwartaalblad van het Kunsthistorisch Instituut van de Universiteit van Amsterdam.
Hans Ibbelings en Andreas Blühm, Rietveld to Kurokawa. NAi Publishers Rotterdam 1999.
Maurizio Vitta, Kisho Kurokawa. Museums. L’Arca Edizioni 2002.